ЕМХАНАЛАРҒА ТІРКЕЛУДІҢ ЖАҢА ЕРЕЖЕЛЕРІ
Нені білу қажет
Денсаулық сақтау басқармасы хабарлайды: 2026 жылғы 12 қыркүйектен бастап Қазақстанда емханаларға тіркелудің жаңартылған ережелері қолданылады. Өзгерістер Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2026 жылғы 27 тамыздағы № 95 бұйрығымен бекітілген.
Негізгі өзгерістер емхананы таңдау тәртібіне, тұрақты немесе уақытша тіркелген жері бойынша емханаға тіркелуге, балаларға және халықтың жекелеген санаттарына қызмет көрсетуге қатысты.
Жыл сайынғы тіркелу науқаны тоқтатылды
Бұрын 1 қыркүйектен 1 қарашаға дейін өткізілген арнайы тіркелу науқаны тоқтатылды. Емхананы таңдау туралы өтінішті күнтізбелік жыл бойы беруге болады. Бұл ретте медициналық ұйымды еркін таңдау құқығын күнтізбелік жылда бір реттен артық пайдалануға болмайды. Бұрын мұндай құқық жылына екі реттен артық берілмейтін.
Бұл шектеу емхананы өз таңдауы бойынша ауыстыруға ғана қатысты. Көшу, медициналық ұйым қызметінің тоқтатылуы және ережелерде көзделген өзге де жағдайлар тіркелу үшін бөлек негіздер болып табылады.
Жыл сайын қайта тіркелу міндетті емес. Егер азамат емханасын ауыстыруды жоспарламаса, қолданыстағы тіркелуі сақталады.
Тәртіп медициналық-санитариялық алғашқы көмек көрсететін ұйымдарға тіркелудің жаңартылған ережелерімен белгіленген.
Емхананы қалай таңдауға болады
Жалпы ереже бойынша емханаға тіркелу тұрақты немесе уақытша тіркелген жері бойынша жүзеге асырылады. Бұл ретте бір әкімшілік-аумақтық бірлік шегінде медициналық ұйымды таңдау құқығы сақталады және аумақтық қолжетімділік ескеріледі.
Әкімшілік шекараға іргелес аумақтардың тұрғындарына жақын орналасқан әкімшілік-аумақтық бірліктегі емхананы таңдау мүмкіндігі қарастырылған.
Азамат жеке сәйкестендіру нөмірі — ЖСН — бойынша, меншік нысанына қарамастан, медициналық-санитариялық алғашқы көмек көрсететін бір ұйымға тіркеледі.
Таңдау кезінде емхананың орналасқан жерін және тұрақты медициналық бақылаудан өтуге қолайлылығын ескеру ұсынылады. Алғашқы көмек маманын тиісті учаскеге бекітілген халық санын ескере отырып, өз емханаңыздың ішінде таңдауға болады.
Балалар мен жүкті әйелдер қалай тіркеледі
Туғаннан бастап 17 жасқа дейінгі балалар (17 жастағыларды қоса алғанда) тұрғылықты жері бойынша тіркеуінің бар-жоғына қарамастан, нақты тұратын жері бойынша емханаға тіркеледі. Бұл баланы медициналық бақылауды оның нақты тұратын жерінде ұйымдастыруға мүмкіндік береді.
Егер бала мен оның ата-анасы немесе өзге заңды өкілі әртүрлі медициналық ұйымдарға тіркелген болса, емхананы және қызмет көрсету учаскесін анықтау кезінде баланың тіркелген жеріне басымдық беріледі. Заңды өкіл өз қалауы бойынша сол емханаға және учаскеге тіркеле алады.
Жүкті және босанған әйелдер де нақты тұратын жері бойынша тіркеледі.
Студенттер мен әскери қызметшілер үшін не қарастырылған
18 жасқа толған студенттер, курсанттар және рухани білім беру ұйымдарында оқитын адамдар жаяу баруға қолжетімділігін ескере отырып, тиісті әкімшілік-аумақтық бірлік шегінде емхананы өз бетінше таңдайды.
Басқа қаладан келген кәмелетке толмаған студенттер үшін eGov арқылы өтінішті ата-анасы немесе өзге заңды өкілі береді. Олар денсаулық сақтау басқармасы айқындаған жақын аумақтағы медициналық ұйымға тіркеледі.
Мерзімді әскери қызметшілер командирдің хабарламасы негізінде әскери қызмет өткеретін жеріндегі емханаға тіркеледі. Мерзімді әскери қызмет аяқталғаннан кейін бұрынғы тіркелуі автоматты түрде қалпына келтіріледі. Егер бұрынғы емхана таратылған болса, азаматқа басқа ұйымға тіркелу қажеттігі туралы хабарланады.
Өтінішті қалай беруге болады
Тіркелуге өтінішті eGov.kz порталы арқылы «Медициналық-санитариялық алғашқы көмек көрсететін медициналық ұйымға тіркелу» қызметін пайдаланып беруге болады.
Өтінішті рәсімдеу кезінде өзіңіз туралы мәліметтерді тексеріп, таңдалған медициналық ұйымды көрсету және өтінішті порталда көзделген тәсілмен растау қажет. Нәтижесі — тіркелу туралы хабарлама немесе себептері көрсетілген бас тарту — жеке кабинетке жіберіледі.
Жекелеген санаттар үшін тікелей емханаға жазбаша өтініш беру мүмкіндігі сақталады. Оларға, атап айтқанда, зейнеткерлер, I топтағы мүгедектігі бар адамдар, мерзімді әскери қызметшілер және шет мемлекеттерде туған балалардың заңды өкілдері жатады. Қажетті құжаттар тізбесі өтініш берушінің санатына байланысты.
Қызмет тегін көрсетіледі. Негізгі талаптар тізбесіне сәйкес, қызмет көрсету мерзімі — бір жұмыс күні. Жұмыс уақыты аяқталғаннан кейін, демалыс немесе мереке күндері келіп түскен өтініштер келесі жұмыс күні өңделеді.
Жаңа емханаға тіркелген кезде бұрынғы емханадағы тіркелу автоматты түрде тоқтатылады. Ол үшін бұрынғы медициналық ұйымға бөлек жүгінудің қажеті жоқ.
Тіркелу қашан белсенді емес деп танылады
Жаңа ережелерге сәйкес, тіркелу мына үш жағдай бір мезгілде болғанда ғана белсенді емес деп танылады:
- Қазақстан Республикасының аумағында тіркеуі жоқ;
- Қазақстан Республикасы азаматының жеке куәлігі мен паспортының қолданылу мерзімдері аяқталған;
- азамат үш жыл және одан да ұзақ уақыт бойы медициналық көмекке жүгінбеген.
Емханаға үш жыл бойы жүгінбеудің өзі ғана тіркелуді белсенді емес деп тануға жеткілікті негіз болып табылмайды. Медициналық көмекке жүгінген кезде тіркелу белсендіріледі.
Түсіндіру үшін қайда жүгінуге болады
Денсаулық сақтау басқармасы тұрғындарға өздерінің емханаға тіркелуі туралы мәліметтерді, тіркеу деректерінің және мемлекеттік қызметтерді алу үшін пайдаланылатын ұялы телефон нөмірінің өзектілігін тексеруді ұсынады.
Тіркелуден бас тартылған жағдайда өтініш берушіге бас тарту себептері көрсетілген хабарлама берілуге тиіс. Ережелерде белгіленген тәртіппен бас тарту туралы шешім қабылдаған медициналық ұйымға шағым беру арқылы шешімге шағымдануға болады.
Тіркелу және мемлекеттік қызметті алу тәртібі туралы түсіндірмені өз емханаңыздан немесе Бірыңғай байланыс орталығының 1414 нөмірі арқылы алуға болады.