Өкпенің созылмалы обструктивті ауруы (ӨСОА) – тыныс алуды қиындататын созылмалы ауру. Бронхтар көп мөлшерде шырыш бөледі, ол тұтқыр бола түседі, бактериялардың көбеюіне ықпал етеді және бронх қабырғаларын зақымдайды. Бұл тыныс алу жолдарын бітеп, эмфиземаға, пневмосклерозға және тыныс алудың үдемелі жеткіліксіздігіне әкеледі.
ӨСОА негізгі белгілеріне мыналар жатады:
1. Жөтел – сирек кездеседі, бірақ кейінірек күн сайын пайда болады;
2. Қақырық – бастапқыда таңертең пайда болады, ауру өршіп кеткен сайын күні бойы сақталады және өршу кезеңдерінде іріңді болады;
3. Тыныс алудың қысқаруы – аурудың соңғы симптомы.
ӨСОА қауіп факторлары:
1. Белсенді және пассивті темекі шегу (ӨСОА жағдайларының 90%-ы);
2. Кәсіби қауіптер (жоғары қауіпті мамандықтар: кеншілер; цементке ұшырайтын құрылысшылар; цемент, металлургия және целлюлоза-қағаз өнеркәсібіндегі жұмысшылар; теміржолшылар; астық пен мақта өңдеумен айналысатын жұмысшылар);
3. Тұқым қуалайтын бейімділік.
Аурулардың алдын алу және ӨСОА-ның ауыр қайтымсыз салдарының алдын алу шаралары:
1. Салауатты өмір салтын сақтау (темекі шегуді тоқтату, дене белсенділігі).
2. Еңбек қауіпсіздігі.
Негізгі еңбек қауіпсіздігі шаралары шаң мен аэрозольдердің тыныс алу жолдарына түсуіне жол бермеуге бағытталған. Жеке және ұжымдық қорғаныс шараларын қолдану бұл аурудың даму қаупін айтарлықтай төмендетуі мүмкін.
3. Тұрғындарды тұмау және пневмококк вакциналарымен вакцинациялау.
4. Бронхопульмоналды инфекцияларды уақтылы емдеу.
5. Тұрғын үй-жайларды желдету.
6. Ерте диагноз қою: Егер сізде созылмалы жөтел немесе ентігу пайда болса, дәрігерге қаралып, спирометриядан (өкпе функциясын тексеру) өтіңіз.
Осы нұсқауларды орындау ӨСОА даму қаупін айтарлықтай төмендетуі немесе оның дамуын баяулатуы мүмкін.
Өкінішке орай, қазіргі заманғы медицинаның мол ресурстарына қарамастан, ӨСОА жазылмайтын ауру болып табылады.
Бұл аурудың алдын алу үшін өзін-өзі емдеудің орнына, тыныс алу жолдарының инфекциялары пайда болған сайын медициналық тексеруден өту маңызды. Темекі шегушілер аурудың алғашқы белгілеріне, мысалы, ентігуге немесе қақырықпен бірге жөтелуге ерекше назар аударуы керек. Ұмытпаңыз!
Хроническая обструктивная болезнь легких (ХОБЛ) – это хроническое заболевание, при котором человеку трудно дышать.В бронхах вырабатывается в больших количествах слизь, повышается её вязкость, что благоприятно для роста бактерий и разрушает стенки бронха. Это нарушает проходимость в бронхах и формируется эмфизема легких, пневмосклероз, прогрессирует дыхательная недостаточность.
К основным симптомам ХОБЛ относятся:
1. Кашель –возникает эпизодически, но позже становится ежедневным;
2. Мокрота – в начале заболевания по утрам, при прогрессировании болезни сохраняется в течение всего дня, а в периоды обострения становится гнойной;
3. Одышка – самый поздний симптом болезни.
Факторы риска ХОБЛ:
1. активное и пассивное курение (90% случаев ХОБЛ);
2. профессиональная вредность (профессии повышенного риска: шахтеры; строители, контактирующие с цементом; рабочие цементной, металлургической и целлюлознобумажной промышленности; железнодорожники; рабочие, занятые переработкой зерна, хлопка);
3. наследственная предрасположенность.
Профилактика заболевания и меры по предотвращению тяжелых необратимых последствий ХОБЛ:
1.Соблюдение здорового образа жизни (отказ от курения, физическая активность).
2.Охрана труда.
Основные мероприятия охраны труда направлены на предотвращение попадания в дыхательные пути пыли и аэрозолей. Применение индивидуальных и коллективных мер защиты позволяет значительно снизить риск развития данного заболевания.
3.Вакцинация населения противогриппозной, пневмококковой вакцинами.
4.Своевременное лечение бронхолегочных инфекций.
5. Проветривание жилых помещений.
6. Ранняя диагностика: при появлении хронического кашля или одышки обратитесь к врачу и пройдите спирометрию (исследование функции внешнего дыхания).
Соблюдение этих правил поможет существенно снизить риск развития ХОБЛ или замедлить ее прогрессирование.
К сожалению, несмотря на большие возможности современной медицины, ХОБЛ относится к числу неизлечимых заболеваний.
Для профилактики этого заболевания надо проходить медицинское обследование при возникновении респираторных инфекций, а не заниматься самолечением. Курильщикам нужно обратить особое внимание на первые признаки болезни – появление одышки или приступов кашля с мокротой. Не забывайте!